Taxonomieën

Babylon ging ten gronde aan een taalprobleem, de Babylonische spraakverwarring. In de “moderne” informatiemaatschappij zijn parallellen te trekken. Onduidelijkheid over de betekenis van begrippen, de semantiek, veroorzaakt misverstanden en leidt dientengevolge tot fouten en (extra) kosten. Hoe kunnen taxonomieën, hiërarchische gegevenswoordenboeken, hierbij helpen? Wij delen onze ervaringen.

Het door een organisatie of sector hanteren van taxonomieën voorkomt interpretatieverschillen en de datakwaliteit wordt op een hoger niveau gebracht. Hiermee functioneren de bedrijfsprocessen meer effectief en efficiënt. En vooral als de informatiesystemen en processen taxonomiegedreven zijn ingericht.

Duthler Associates heeft aan de wieg gestaan van het gebruik van taxonomieën voor de uitwisseling van gegevens tussen de Nederlandse ondernemingen en de overheid, de Nederlandse taxonomie voor belastingheffing en de Dutch GAAP. De Nederlandse taxonomie is onder haar leiding in een aantal jaren gegroeid tot een volwassen gegevensmodel op basis waarvan de verantwoordingsrapportages zonder begripsverwarring kunnen worden aangeleverd aan de Belastingdienst, CBS en de Kamers van Koophandel. Dit met zoveel succes dat er momenteel vanuit de overheid wordt gewerkt aan de verbreding naar andere Ministeries zoals Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) en Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS).

In het verlengde daarvan heeft Duthler Associates ook bijgedragen aan de ontwikkeling van een vergelijkbare taxonomie in Australië en Nieuw Zeeland en is zij de mede-initiator geweest voor de verbreding van het Standard Business Reporting (SBR) model naar andere landen zoals Singapore (ACRA), Brazilië, Japan en China. Maar ook in Nederland heeft onder haar regie een verbreding plaatsgevonden, denk hierbij aan de bankentaxonomie voor kredietrapportages aan banken en de taxonomie voor de horeca.

Voorts heeft Duthler Associates in eigen beheer op basis van een policy framework de LEF taxonomie en de Privacytaxonomie ontwikkeld en draagt Duthler Associates ook zorg voor het management van deze taxonomieën.

Wij verwachten dat in de toekomst taxonomieën niet alleen in andere sectoren en toepassingsgebieden gaan worden toegepast maar ook grensoverschrijdend. Naast de IFRS taxonomie voor financiële rapportages, zijn ook de Privacytaxonomie en de LEF taxonomie hiervan, mede dankzij de ontwikkelingen van de Europese wet- en regelgeving, aansprekende voorbeelden.

Maar taxonomieën kunnen ook worden toegepast binnen een organisatie. Denk hierbij bijvoorbeeld aan een grote verzekeringsmaatschappij, bestaande uit vele Nederlandse en buitenlandse dochterondernemingen. Alleen al het verzamelen van alle benodigde financiële informatie voor het opstellen van de jaarrekening is een uitdaging op zich. Hierin gaat veel tijd en energie zitten om de gegevens bij elkaar te brengen en ze vervolgens samen te smelten tot één correcte geconsolideerde jaarrekening. Wat zou nu niet mooier zijn dan er voor te zorgen dat alle dochters de gegevens op basis van een corporate taxonomie op te stellen: de semantiek van de gegevens wordt op deze manier gewaarborgd. Dit maakt niet alleen het samenstellen van de geconsolideerde jaarrekening een stuk eenvoudiger maar ook het maken van onderlinge vergelijkingen en statistieken. Bovendien is er gelijk een formaat bepaald voor de digitale vastlegging en verwerking en kunnen de gegevens voor aanlevering al op een groot aantal punten worden gevalideerd.

Onze aanpak

Gegevensdefinities worden afgeleid van de van toepassing zijnde wet- en regelgeving, intern en extern beleid en richtlijnen, handreikingen, etc. (tezamen policies genoemd), worden onderling genormaliseerd en eenduidig vastgelegd in een regelconform policy framework. Het policy framework vormt de basis voor een gegevenstaxonomie. Van elk gegeven wordt de definitie gemaakt, waarbij de definitie bestaat uit functionele (bijvoorbeeld de definitie in woorden of de referentie naar het wettelijk kader) en non-functionele (bijvoorbeeld het datatype) aspecten. Binnen een gegevenstaxonomie worden niet alleen de definities van de gegevens vastgelegd maar ook de onderlinge relaties en de van toepassing zijnde business rules, in de vorm van validatieregels. Het waarborgen van de kwaliteit en gezaghebbendheid van taxonomieën vereist een gestructureerd taxonomiemanagement.

De taxonomieën worden met behulp van open industriestandaards vastgelegd. Duthler Associates heeft op dit gebied zeer ruime ervaring met het gebruik van eXtensible Business Reporting Language (XBRL) en Universal Business Language (UBL). Neem voor een vrijblijvend gesprek contact op met drs. A.J. Biesheuvel RE RA.

Bankentaxonomie 2014

Eind december 2013 is de Bankentaxonomie 2014 gepubliceerd. Het Financiële Rapportages Coöperatief (FRC) brengt jaarlijks een nieuwe versie van de Bankentaxonomie uit, waarin zowel wijzigingen vanuit de Nederlandse taxonomie zijn meegenomen als verwerkte vragen en wensen vanuit de banken en de markt. Duthler Associates verzorgt in opdracht van het FRC het management van de Bankentaxonomie.

Overige ervaringen

  • Nederlands Taxonomie Project
  • Standard Business Reporting (SBR) Nederland
  • SBR Nederland en Australië
  • Horecataxonomie
  • LEF taxonomie
  • Privacytaxonomie